Evolución da poesía galega: do Pranto da Frouseira ás Festas Minervais
Resumen
O documento repasa a poesía galega desde a Idade Media tardía ata o Barroco, a través de obras anónimas e de autores concretos. Inclúe o Pranto da Frouseira, sonetos renacentistas e barrocos e as composicións das Festas Minervais. Permite coñecer os temas, os autores e os contextos históricos de cada etapa.
Puntos clave
- O Pranto da Frouseira é un poema anónimo do século XV sobre a decapitación do mariscal Pardo de Cela en Mondoñedo en 1483.
- O saqueo de Cangas por piratas turcos en 1617 inspirou un poema que describe o pánico dos habitantes.
- O Soneto de Monterrei, de autor anónimo, trata das parcas e foi escrito no Pazo de Monterrei, centro literario con unha das primeiras imprentas de Galicia.
- Isabel de Castro e Andrade, Condesa de Altamira, é coñecida como a primeira muller galega escritora e deixou un soneto.
- Tras a morte da raíña Margarida de Austria en 1612 escribíronse dous prantos elexíacos: 'Respice finem' e o 'Soneto con falda'.
- As Décimas ao Apóstolo Santiago de Martín Torrado critican con humor o intento de Felipe IV de nomear a Santa Teresa 'avogada dos Reinos de España'.
- As Festas Minervais da Universidade de Santiago presentaron nove romances a concurso.
1. Poesía de circunstancias (anónima)
O "Pranto da Frouseira"
O "Pranto da Frouseira" é un poema anónimo do século XV que describe a decapitación do mariscal Pardo de Cela en Mondoñedo en 1483. Este nobre, un dos máis importantes da súa época, foi executado polos Reis Católicos debido á súa oposición ao seu centralismo. No poema, a fortaleza da Frouseira é personificada e lamenta a traizón sufrida por Pardo de Cela. A obra reflicte a traxedia e a inxustiza da súa morte.
O saqueo de Cangas polos turcos en 1617
Este suceso inspirou un poema no que se describe a angustia e o pánico dos habitantes de Cangas cando a vila foi atacada por unha escuadra de piratas turcos, que causou moita destrución e morte.
2. Poesía renacentista (século XVI)
- Soneto de Monterrei: Poema anónimo escrito no Pazo de Monterrei (Ourense), que era un centro literario e acolleu unha das primeiras imprentas de Galicia. O soneto aborda o tema das "parcas", seres mitolóxicos responsables de tecer os fíos da vida e da morte.
- Soneto da Condesa de Altamira, Isabel de Castro e Andrade: Primeira muller galega coñecida como escritora, tamén deixou un soneto que forma parte do legado da poesía renacentista galega.
3. Poesía barroca (século XVII)
A poesía barroca do século XVII en Galicia conserva diversas obras destacadas:
Sonetos en honra da raíña Margarida de Austria
Tras a súa morte en 1612, foron escritos dous prantos elexíacos:
- "Respice finem" de Pedro Vázquez de Neira, onde o eu poético lamenta a fugacidade da vida.
- "Soneto con falda" de Xohán Gómez Tonel, que presenta un engadido final de oito versos (estrambote), ademais dos dous cuartetos e tercetos típicos do soneto.
Décimas ao Apóstolo Santiago
Escrito polo crego Martín Torrado, critica con humor o intento de Felipe IV de nomear a Santa Teresa de Ávila "avogada dos Reinos de España", dándolle un posto semellante ao do Apóstolo Santiago.
"Composicións das Festas Minervais"
Nove romances presentados ao concurso universitario das Festas Minervais na Universidade de Santiago.
Descargar
PDF Word HTMLPreguntas frecuentes
Quen escribiu o Pranto da Frouseira?
É un poema anónimo do século XV. Describe a decapitación do mariscal Pardo de Cela en Mondoñedo en 1483.
Quen foi Isabel de Castro e Andrade?
Foi a Condesa de Altamira e a primeira muller galega coñecida como escritora. Deixou un soneto dentro da poesía renacentista galega.
Que é o 'Soneto con falda'?
É un soneto de Xohán Gómez Tonel, escrito tras a morte de Margarida de Austria en 1612. Presenta un estrambote final de oito versos además dos dous cuartetos e tercetos típicos.
Ponte a prueba
Tarjetas de repaso
Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.
Test
Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.