Fundamentos do Liberalismo Económico e o Impacto Social da Industrialización

Bases Teóricas e Impacto Social do Capitalismo no Século XIX

Bases Teóricas do Liberalismo Clásico

Esta sección aborda as contribucións fundamentais dos principais pensadores que moldearon o pensamento económico clásico.

Thomas Robert Malthus

Malthus observou no seu Ensaio sobre o principio da poboación (1798), que a poboación medraba a un ritmo maior que a produción de alimentos. A consecuencia disto é que periodicamente se producía unha fase de gran mortalidade para volver equilibrar a poboación e os recursos (a coñecida crise malthusiana). Para evitar a catástrofe, propoñía freos “preventivos”, como a redución voluntaria da natalidade.

David Ricardo

Ricardo defendeu as vantaxes do librecambismo e da división internacional do traballo (a especialización de certos países ou rexións na produción dun ou varios produtos para a súa venda no mercado mundial). Opinaba que era necesaria a libre circulación de produtos agrícolas entre os países, en contra das leis que restrinxiron este comercio no Reino Unido ata 1846.

John Stuart Mill

Na súa obra Principios de economía política (1848), Mill defendeu a iniciativa individual, a acumulación de capital e o libre mercado. Tamén albiscou o posible estancamento do sistema, polo que sostiña que o Estado debía intervir en certos temas (educación, fiscalidade, regulación laboral, etc.), pero non no mercado, pois consideraba que era un mal empresario en comparación cos particulares.

O Capitalismo e as Transformacións Sociais da Revolución Industrial

A Revolución Industrial supuxo o triunfo pleno e absoluto do sistema económico capitalista, cuxo funcionamento se basea nas teorías do liberalismo económico. O sistema fabril necesitaba grandes cantidades de diñeiro para crear e facer funcionar as empresas, o que potenciou o desenvolvemento da banca e das Bolsas de valores.

O cambio económico veu acompañado de transformacións sociais profundas:

• O paso dunha sociedade rural de base agraria a unha sociedade de base industrial con gran desenvolvemento urbano.
• O paso dunha sociedade estamental, cuxos privilexios por nacemento eran de orixe xurídica, a unha sociedade de clases, baseada na riqueza.
• O crecemento económico, unido á industrialización, aumentou durante o século XIX o benestar económico xeral de moitos países, pero de maneira moi desigual. As condicións de vida de certos grupos, como o da man de obra industrial, empeoraron durante a maior parte do século.