Askatasun Sindikala: Subjektu eta Objektuaren Analisia

Askatasun Sindikala: Oinarrizko Kontzeptuak

Subjektiboa: Sindikatzeko Eskubidea Dutenak

Askatasun sindikalaren subjektua langilea bera da. Konstituzioak dio denek dutela eskubidea, baina, adibidez, ikasle izateak printzipioz ez du sindikatzeko eskubiderik ematen. Beraz, sindikatzeko eskubidea langileek dute, lan-kontratu baten subjektu direnek.

Bestalde, enpresariek ere ez dute printzipioz sindikatzeko askatasunik; enpresarien talde bat ezingo litzateke sindikatutzat hartu.

Kolektibo bereziak eta murrizketak

Funtzionario publikoek badute askatasun sindikala, baina zenbait berezitasunekin, praktikan murrizketak dituzte. Honela, ez dute sindikatzeko askatasunik militarrek, ezta epaile, magistratu eta fiskalek ere.

Polizien kasuan, Lege Organiko (LO) baten bidez tratamendu desberdina ematen zaie: polizia nazionala, autonomikoa eta lokala.

Kolektibo berezien artean daude autonomoak, ezgaituak, jubilatuak eta langabetuak (azken hiruak, pasiboak). Hauek sindikatu daitezke, baina ezin dute sindikatu propioa sortu; beti sindikatu orokorrago baten menpeko atala osatu beharko dute.

Objektiboa: Sindikatuaren Funtzioak eta Eskubideak

Askatasun sindikalaren alderdi objektiboak langileek beren interesak kolektiboki defendatzeko dituzten eskubideak biltzen ditu:

1. Sindikatuak Sortzeko Eskubidea

Eskubide honek sindikatuak libreki sortzeko askatasuna babesten du. Borondatezko aukera da, langileek libreki egindakoa, beren interesak kolektiboki defendatzeko. Sindikatuaren estatutuek gutxienez honako hauek jaso behar dituzte:

1. Erakundearen izena.
2. Helbidea, lurralde-eremua eta eremu funtzionala.
3. Ordezkaritza, gobernu eta administraziorako organoak eta haien funtzionamendua.
4. Afiliatu izaera lortu eta galtzeko betebeharrak eta prozedurak.
5. Erakundearen erregimen ekonomikoa.

2. Afiliatzeko Eskubidea

Langilea bere aukerako sindikatuan afiliatu daiteke, eta modu berean, utz dezake. Sindikatuaren estatutuetan afiliatzeko baldintzei buruz ezarritako arauak bete beharko dira, hala nola:

• Izen-ematea.
• Kuotak ordaintzea.
• Estatutuak zintzo betetzeko konpromisoa.

3. Ez Afiliatzeko Eskubidea

Sindikatuetatik at mantentzeko aukera babesten du. Helburua da langilea afiliatzera behartuta ez egotea.

4. Jarduera Sindikaleko Eskubidea

Eskubide honek bi eremu hartzen ditu barne:

• Erakundearen baitan: Sindikatuko partaide den neurrian babestua egoteko, iritzia eta botoa emateko, ekarpenak egiteko, parte hartzeko, informazioa eta zerbitzuak jasotzeko.
• Kanpoaldean: Mobilizazio, asanblada, greba eta antzeko jardueretan parte hartzeko.