Diseinu Grafikoaren Historia: Mugimendu Nagusiak eta Ezaugarriak

Mugimendu Estilistiko Nagusiak (XX. mendea)

• Art Nouveau (Erromantikoa, 1870-1910): Estilo apaingarria, kurbatua eta organikoa.
• Wiener Secession (Modernoa, XIX-XX. m.): Josef Hoffmann. Forma geometrikoak, irudien eskematizazioa, kolore paleta mugatua eta eraikuntza modularra.
• Plakatstil (Modernoa, 1906-1918): Lucian Bernhard, Ludwig. Sinpletasuna, objektuaren protagonismoa, tipografia deigarria eta minimalismoa.
• Konstruktibismoa (Modernoa, 1915-1930): Aleksandr Rodchenko. Geometria abstrakzioa, argazkiak, collageak eta tipografia indartsuak.
• Bauhaus (Modernoa, 1919-1933): Herber Bayer, Mies Van der Rohe. Kolore sinpleak eta harmonia, forma funtzionalak, orden minimalista eta material industrialen erabilera.
• Art Déco (Modernoa, 1920): Cassandre. Geometria, lerro zuzenak eta konbinazio zorrotzak, kolore biziak eta figura dotoreak.
• Estilo Internazionala (Modernoa, 1920-1970): Josef Muller. Sinpletasuna, unibertsaltasuna eta diseinu modularra.

Diseinatzaile Garrantzitsuak

Diseinu Modernoa eta Postmodernoa

• Herb Lubalin (Moderno-Postmoderno, 1950-70): Helvetikaren neutraltasunaren kontrakoa. Forma tipografikoa, estilo geometriko eta modernista.
• Paul Rand (Modernoa, 1940-60): Diseinu grafiko modernoaren aita, autodidakta.
• Saul Bass (Moderno-Postmoderno, 1950-70): Diseinu zinematografikoaren aintzindaria, film hasierako kredituak.
• Barbara Kruger (Kontenporaneoa, 1970-80): Estilo postmodernoa. Tipografia sendoa (Futura Bold) eta testu probokatzaileak; feminismoa eta kontsumismoaren kritika.
• Pop Art (Postmodernoa, 1950-80): Herri-kulturako eta eguneroko objektuen integrazioa, kolore biziak eta ironia.
• Paula Scher (Moderno-Postmoderno-Kontenporaneo, 1970-80): Emozioak, diseinu espresiboa eta collage estiloa.
• Pentagram Studio (Kontenporaneoa, 1970-gaur egun): Diseinu grafiko industriala eta arkitektonikoa, hierarkiarik gabeko egitura, diseinu atemporala.
• Mario Eskenazi (80. hamarkada, Kontenporaneoa): Diseinu sinplea, garbia eta minimalista.

Diseinu Kontenporaneoa

• Manuel Estrada (XX. mendearen amaiera-gaur egun, Kontenporaneoa): Elementu gutxi eta inpaktu bisual handia, konbinazio harrigarriak.

Modernoa vs. Klasikoa: Funtzionaltasuna eta Estetika

Estilo moderno eta klasiko bi diseinu-eredu desberdin dira. Estilo modernoak sinpletasuna eta funtzionalitatea lehenesten ditu, ornamentazio gutxiago erabiliz eta lerroak edo forma geometrikoak erabiliz; helburu nagusia argitasuna eta erabilgarritasuna baita. Horrela, Londreseko metroaren mapa modernoak geografiatik urrundu eta kolore eta lineen bidez erabiltzaileari orientazioa errazten dio, irakurtzeko errazagoa bihurtuz.

Aldiz, estilo klasikoak simetria, oreka eta xehetasun ugari bilatzen ditu, dekorazioa eta estetika izanik garrantzitsuena. Hasieran, metroaren mapak klasikoak ziren, geografia zehatzarekin, baina Harry Becken diseinu modernoak, geometrikoz eta kolorez jositako mapa, funtzionalitatearen alde egin zuen, eta errazagoa bihurtu zuen erabiltzaileentzat.

Zeitgeist-a Diseinuan

Zeitgeist alemanierazko kontzeptuak “garaiko espiritua” esan nahi du, eta garai jakin bateko gizartearen ideia, sinesmen, balio eta sentimendu nagusiak adierazten ditu. Artearen eta diseinuaren historian, mugimendu askok Zeitgeist hori islatzen dute.

Adibideak

Esaterako, Art Nouveau (1890–1910) industrializazio azkar eta mekanizatuaren aurkako erreakzio estetikoa izan zen. Bere formek natura imitatzen zuten —lerro kurbatuak, landare eta animalien motiboak— eta eskulangintzaren balioa goraipatzen zuten, harmonian bizitzeko nahia erakutsiz.

Aldiz, Bauhaus (1919–1933) mugimendua Lehen Mundu Gerraren ondoren sortu zen eta modernotasunaren aldeko Zeitgeist-a adierazi zuen: funtzionaltasuna, diseinu sinplea eta produkzio industriala uztartzen zituen, artea eta teknologia bateratuz gizarte demokratikoago baterako objektu erabilgarriak sortzeko.