Euskal Autonomia Erkidegoko Erliebe-Unitateen Sintesia
Clasificado en Geología
Escrito el en
vasco con un tamaño de 2,8 KB
Kanariar Uharteak: Sumendi uharteak dira, Aro tertziarioan eratuak. Aipagarriak dira kono bolkanikoak, galdarak eta malpais-eremuak.
Euskal Autonomia Erkidegoko Erliebe-Unitateen Sintesia
Euskal Autonomia Erkidegoa bi erliebe-unitate nagusitan banatzen da:
Euskal Mendilerroak
Ezaugarriak: Altuera moderatuko mendiak (1500 m ingurukoa), Orogenesi Alpinoaren ondorioz tolestuak. Material sekundario eta tertziariokoak (kareharria) dira nagusi.
Ur-isurialdeen Ipar Aldea
- Kostaldeko mendikateak: Higer lurmuturra eta Zumaia artean altxatutako mendiak, material tertziariokoak (Ulia, Urgul, Igeldo, Mendizorrotz...).
- Itsasbazter aurreko mendikatea: Kostatik urrutiagoko mendizerrak. Mendiak garaiagoak dira. Kareharria nagusi da, eta karstifikazio-fenomenoa ohikoa da (Uzturre, Ernio, Erlo...).
- Bost Hirietako Mendiunea: Gipuzkoa eta Nafarroa artean, Paleozoikoko materialez osatutako mendi-egiturak (Urepele, Aiako Harria).
- Erdiko Ibaibideetako Mendi eta Haranak: Ibai-arteria nagusien tartean osatzen den unitate litologikoa (Ibaizabal, Kadagua, Murumendi, Izazpi, Irimo...).
Kantabriar-Mediterraniar Uren Mugalerroaren Mendikatea
Atlantiko eta Mediterraneo arteko mugalerroa markatzen duen mendikatea. Euskadi ia erditik banatzen du, bi eremu markatuz (Aralarko Mendiak, Aratz eta Aizkorri, Anboto).
Uren Mugalerroaren Hegoaldea
- Lautada: Zadorra ibaiak zeharkatzen duen eta mendiek mugatzen duten harana.
- Araba Erdiguneko Mendizerrak: Lautada eta Trebiñuko arroaren artean hedatuak. Kapildui (gailurrik handiena), Entzia eta Iturrieta, Gasteizko Mendiak.
- Mendebaldeko Haranak eta Mendizerrak: Kare-harrizkoak (Arkamo, Badaia, Artzena mendizerrek osatzen dute). Omecillo eta Valdegobia ibaiak, material buztintsuz osatua.
- Trebiñuko Arroa: Haran zabala, Tertziarioko arro sedimentarioz osatuta.
- Hego-ekialdeko Haranak eta Mendizerrak: Arabar Mendia deituriko eskualdearekin bat dator (Arboro). Mendizerraren magalean Kanpezuko Santa Kurutzeko zokogunea dago.
- Toloño-Kantabria-Joar Mendizerra: Araba Erdiguneko eskualdeak banatzen ditu. Alde batetik, trantsizioko ozeaniar-klima eremukoak; bestetik, Arabar Errioxako mediterranear-kontinental klima. Kareharria nagusi (Palomares (gailurra) nabarmena).
Ebroko Zokogunea (Arabako Errioxa)
Toloño-Kantabria-Joar mendizerraren eta Ebro ibaiaren artean hedatua, Ebro zokogunearen zati txiki bat da. Material tertziario eta kuaternario garaikoa da, eta malda bereko uharte bat du.