Immunitate-sistema: Gure gorputzaren defentsa-mekanismoak

Immunitate-sistema organoz, zelulaz eta zelula-produktuz osatuta dago. Horien bitartez, organismoa mikroorganismo patogenoen sarreratik, ugalketatik eta inbasiotik babesten dute.

Mikroorganismo patogenoak

Mikroorganismo patogenoak agente biologiko mikroskopikoak dira (hala nola bakterioak, birusak, onddoak edo protozooak), gaixotasunak sortzeko gai direnak beste organismoetan sartu eta ugaltzen direnean.

Kanpoko defentsak

Epidermisa

Gorputza inguratzen duen barrera fisikoa da. Ileak ditu patogenoak eta zikinkeria blokeatzeko. Gainera, koipea eta izerdia jariatzen ditu; horiek mikroorganismoak neutralizatzeko substantzia kimikoak dituzte.

Mukosak

Mukia sortzen dute patogenorik ez sartzeko.

Zer da mikrobiota?

Gure gorputzean bizi den mikroorganismoen multzoa da (bakterioak, onddoak...). Baldintza normaletan ez dute gaixotasunik sortzen; aitzitik, funtzio garrantzitsuak betetzen dituzte, hala nola digestioari laguntzea edo bitaminak sortzea.

Barruko defentsak

Patogenoek kanpoko defentsak gainditzen dituztenean eta organismoaren barruan daudenean aktibatzen dira. Erantzuna ez-espezifikoa edo espezifikoa izan daiteke:

Erantzun ez-espezifikoa

Gorputzean sartutako mikroorganismo patogeno edo kanpoko substantzia guztien aurka jarduten du. Prozesu horri fagozitosia deitzen zaio. Fagozito izeneko zelulek patogenoak pseudopodoen bidez biltzen dituzte harrapatzeko, eta barruan daudenean suntsitu egiten dituzte.

Erantzun espezifikoa

Mikroorganismo patogenoak erantzun immunitario ez-espezifikoaren bidez neutralizatzen ez direnean gertatzen da. Espezifikoa da, mikroorganismo jakin bakoitzaren aurka egiten duelako (adibidez, gripearen birusa edo salmonella bakterioa). Linfozito izeneko zelulen bidez gertatzen da, zelula propioak eta arrotzak bereizteko gaitasuna baitute.

Antigenoak eta antigorputzak

• Antigenoak: Gorputzak arrotz gisa ezagutzen dituen patogenoen gainazalean dauden molekulak dira eta immunitate-erantzuna eragiten dute.
• Antigorputzak: Odolean dauden immunoglobulina izeneko proteinak dira. Antigenoak identifikatzea, elkartzea eta neutralizatzea da haien funtzioa.

Prozesuaren urratsak

1. Linfozitoek patogenoa antigenoen bidez identifikatzen dute.
2. Linfozitoek antigorputz espezifikoak sortu eta odolera askatzen dituzte.
3. Antigorputzak antigenoei lotzen zaizkie eta patogenoa markatu edo immobilizatzen dute suntsitua izan dadin.
4. Patogenoa desagertzean, oroimen-linfozitoak sortzen dira eta berriro agertuz gero azkar erreakzionatzen dute.

Tratamenduak

• Antibiotikoak: Zenbait bakteriok eta onddok sortutako substantzia kimikoak dira, beste bakterio batzuk hiltzeko edo haien hazkuntza gelditzeko erabiltzen direnak.
• Antiinflamatorioak: Gaixotasunaren sintomak murrizteko erabiltzen dira.