Manuel Antonio e a Vangarda Galega: Creacionismo e Obra
A Vangarda Plena en Galicia
Nesta etapa inclúense os poetas que asumen as propostas dos movementos de vangarda.
Principais Poetas Vangardistas
- Álvaro Cunqueiro: Co libro Mar ao norde (1932), onde se achega á estética cubista, e con Poemas do si e non (1933), de influencia surrealista.
- Manuel Luís Acuña: Co libro Fírgoas (1933), no que manifesta a asimilación das técnicas vangardistas, fundamentalmente creacionistas.
Manuel Antonio: O Vangardista Central
O principal poeta da vangarda galega foi Manuel Antonio (Rianxo, 1900-1930). Foi o poeta máis innovador e orixinal da Xeración do 25 e o prototipo do escritor vangardista do seu tempo.
A súa obra, incluída fundamentalmente dentro da estética do creacionismo, con pegadas futuristas e cubistas, caracterízase pola ruptura coa tradición literaria galega, á que considera excesivamente continuadora da obra dos poetas do Rexurdimento (Rosalía, Pondal e Curros). Manuel Antonio aposta pola renovación temática e formal.
"De catro a catro" (1928)
En 1928 publica De catro a catro. Follas sen data dun diario de abordo, o seu único libro editado en vida. Está formado por 19 poemas e estrutúrase en aparencia como a crónica dunha viaxe con tres etapas:
- Partida
- Aventura
- Regreso
A obra admite diversas interpretacións: desde a simple evocación dunha viaxe por mar, ata outras de índole filosófica, metafísica ou simbólica.
En 1972 editouse póstumamente a súa Obra completa.
Textos Teóricos e Manifestos
Manuel Antonio expón as súas ideas acerca da literatura en dous textos en prosa nos que teoriza sobre o tema:
- O manifesto Máis alá (publicado en 1922 xunto con Álvaro Cunqueiro).
- O “Prólogo dun libro de poemas que ninguén escribeu” (1924).
O Manifesto "Máis alá" (1922)
Neste manifesto, Manuel Antonio e Cunqueiro expresan a necesidade de que a literatura galega rompa coa tradición e busque novos camiños, inspirándose nos movementos innovadores da vangarda.
As ideas centrais son:
- Non adscribirse rixidamente a ningún movemento, senón tomar elementos de cada un e adaptalos ás peculiaridades de cada escritor.
- Defensa da absoluta liberdade creativa, amosando independencia e orixinalidade.
- Compromiso coa lingua galega, afirmando o seu monolingüismo e criticando os escritores que escollen o castelán como lingua literaria.
O "Prólogo dun libro de poemas que ninguén escribeu" (1924)
Publicado en 1924 no xornal Galicia, neste texto Manuel Antonio insiste nalgúns dos aspectos tratados no manifesto Máis alá.