Mineralen ezaugarriak eta sailkapena: silikatoak eta ez-silikatoak
Resumen
Dokumentuak mineralen ezaugarri orokorrak azaltzen ditu: naturala izatea, jatorri ez-organikoa eta konposizio kimiko homogeneoa. Ondoren mineralak egituraren arabera (amorfoak eta kristalduak) eta konposizioaren arabera (silikatoak eta ez-silikatoak) sailkatzen ditu. Azkenik, mineralak aztertzeko propietateak (kolorea, distira, gogortasuna, marraren kolorea eta esfoliazioa) eta Mohs-en eskala deskribatzen dira.
Puntos clave
- Mineralak naturalak, ez-organikoak eta konposizio kimiko homogeneoa dutenak dira.
- Mineral amorfoek osagaiak ordenatu gabe dituzte (adibidez, agata); mineral kristalduek ordenan antolatuta.
- Kuartzoa granito-harrien mineral bereizgarriena da eta oso gogorra.
- Buztin-mineralak lurraren gainazaleko ugarienak dira; beste silikato asko aldatzean sortzen dira.
- Ez-silikatoen artean elementu natiboak, oxidoak, sulfuroak, sulfatoak, karbonatoak eta haluroak daude.
- Mohs-en eskalak 1etik 10era bitarteko zenbakiekin adierazten du mineralen gogortasuna.
- Mineralak aztertzeko propietateak: kolorea, distira, gogortasuna, marraren kolorea eta esfoliazioa.
Mineralen Ezaugarriak
Mineralak honako ezaugarri hauek ditu:
- Naturala izatea: Laborategietan eta artifizialki sortutako substantziak ez dira mineralak.
- Jatorri ez-organikoa izatea: Izaki bizidunek sortutako substantziak ez dira mineralak (adibidez, azukrea).
- Konposizio kimiko homogeneoa izatea: Mineralaren zati guztiak substantzia berberaz osatuak egotea.
Mineral Amorfoak eta Kristalduak
Mineralen kanpoko itxura osagaien antolamenduaren araberakoa da. Horren arabera, bi mota bereizten dira:
- Mineral amorfoak: Osagaiak ordenatu gabe dituzten mineralak dira (adibidez, agata).
- Mineral kristalduak: Osagaiak ordenan antolatuta dituzten mineralak dira. Osagaiak horrela egoteak materia kristalinoa sortzen du.
Silikatoak
Silikatoak mineral garrantzitsuak dira:
- Kuartzoa: Granito-harrien mineralik bereizgarriena da. Oso gogorra da, eta urak ez du aldarazten.
- Feldespatoak: Lurrazaleko harrien osagai dira (esate baterako, granitoaren eta basaltoaren osagai).
- Mikak: Ugariak dira hainbat harritan (adibidez, granitoan eta eskistoetan). Urak aldatu egiten ditu, eta buztin-mineral bihurtu.
- Buztin-mineralak: Lurraren gainazaleko ugarienak eta askotarikoenak dira. Izan ere, beste silikato asko, aldatzean, buztin-mineral bihurtzen dira.
Ez-Silikatoak
Ez-silikatoen artean, honako hauek daude:
- Elementu natiboak: Konposizioan, elementu bakar bat dute (urrea, zilarra, kobrea, sufrea egoera puruan daude naturan).
- Oxidoak: Oxigenoa eta beste elementu batez osatuta daude (oligistoa eta hematitea).
- Sulfuroak: Sufrea eta metal batez osatuta daude.
- Sulfatoak: Formulan sufrea, oxigenoa eta metal bat dute.
- Karbonatoak: Karbonoa, oxigenoa eta metal bat dute.
- Haluroak: Metal batez eta kloro edo fluorrez osatuta daude.
Mohs-en Eskala
Mineralen gogortasuna adierazteko, 1etik 10era bitarteko zenbakiak erabiltzen dira Mohs-en eskalaren bidez.
Mineralak Aztertzeko Propietateak
- Kolorea: Argi zuriz argitutakoan mineralek islatzen duten argi mota da.
- Distira: Argia islatzeko modua da.
- Gogortasuna: Material batek beste batzuek marra ez dezaten egiten duen erresistentzia da.
- Marraren kolorea: Mineralak marratutakoan askatzen den hautsaren kolorea da.
- Esfoliazioa: Zati erregularretan hausteko propietatea da.
Descargar
PDF Word HTMLPreguntas frecuentes
Zein ezaugarri behar ditu substantzia batek mineral izateko?
Naturala izan behar du, jatorri ez-organikoa eta konposizio kimiko homogeneoa. Laborategian sortutako substantziak eta izaki bizidunek sortutakoak (adibidez, azukrea) ez dira mineralak.
Zein da mineral amorfo eta kristalduen arteko ezberdintasuna?
Mineral amorfoen osagaiak ordenatu gabe daude, eta mineral kristalduenak ordenan antolatuta. Ordena horri esker, materia kristalinoa sortzen da.
Ponte a prueba
Tarjetas de repaso
Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.
Test
Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.