O Antigo Réxime: Estrutura Social, Economía e Política na Idade Moderna

Os Estamentos Sociais no Antigo Réxime

As persoas agrupábanse en estamentos que tiñan a súa orixe na Idade Media. Determinados polo nacemento, resultaba practicamente imposible pasar dun estamento a outro.

Estamentos Privilexiados: Nobreza e Clero

Os estamentos privilexiados eran a nobreza e o clero. Estes dous grupos sumaban entre o 5 e o 10% da poboación total. Ambos gozaban de grandes privilexios:

• Estaban exentos do pagamento de numerosos impostos ordinarios.
• Reservábanlles cargos relevantes na administración. No exército, por exemplo, desempeñaban postos de oficial.
• Na Igrexa, os membros da nobreza adoitaban ser designados bispos, abades ou abadesas.
• No caso de sospeita de delitos, eran xulgados por tribunais especiais, compostos por outros membros da nobreza ou do clero.

Estamento Non Privilexiado: O Terceiro Estado

Dentro do estamento non privilexiado, o Terceiro Estado, agrupábanse as persoas sen título de nobreza. O campesiñado, que representaba máis do 80% da poboación da Europa do século XVIII, era a parte máis numerosa deste estamento. A burguesía era unha parte moi pequena. Vivía, polo xeral, na cidade, dedicándose á fabricación de produtos artesanais, ás actividades comerciais ou ao desempeño de profesións liberais.

A burguesía era o grupo que máis peso gañaba desde finais do século XVII. Destacaban aqueles comerciantes que se dedicaban ao comercio marítimo: moitos deles amasaron fortunas que podían competir coas dos escalafóns máis altos da nobreza.

A Economía na Idade Moderna

No século XVIII, a maior fonte de riqueza seguía a ser a agricultura. A maioría da poboación vivía da terra, xa fose traballándoa de maneira directa, como facía o campesiñado, ou administrando as súas propias terras, como facían a nobreza e o clero.

Con todo, a produción industrial (artesanía) experimentou un gran impulso na primeira metade do século.

A burguesía tamén dominou as redes de comercio, tanto terrestre como marítimo. Dentro de Europa, destacaba o comercio de alimentos, como o trigo, o viño e as salgaduras de peixe (por exemplo, o bacallao ou a sardiña). Tamén eran intensos os intercambios de madeira, ferro ou panos.

As actividades máis lucrativas eran as que se movían arredor do comercio colonial.

A Política na Idade Moderna

O concepto de Antigo Réxime refírese á sociedade do final da Idade Moderna, caracterizada por gobernarse mediante monarquías absolutas. Neste sistema político, o monarca exerce todo o poder do Estado: aproba as leis, impón e recada impostos, dirixe o exército e declara a guerra ou modifica ao seu antollo as resolucións dos tribunais.

A monarquía desentendíase do goberno diario, que se descargaba nos ministerios. Se as decisións que tomaban os altos cargos xeraban malestar entre a poboación, provocaban niveis de corrupción insoportables ou, simplemente, desgustaban ao rei, podían ser cesados dos seus cargos de maneira fulminante e perseguidos pola xustiza.

As monarquías absolutas caracterizábanse por:

• Centralizar o poder.
• Crear exércitos permanentes.
• Co fin de promocionar o comercio e a artesanía, ditar leis que establecían que a nobreza podía dedicarse ao comercio sen perder o seu título.