Arte Castrexa, Conquista Romana e Reino Suevo na Historia de Galicia

A Arte Castrexa e a Ourivaria

As manifestacións artísticas da cultura castrexa son escasas, pero destaca un alto grao de forxa e ourivaria. A arquitectura é rica na decoración xeométrica, visible nas xambas, dintes, entrelazados, zigzags e sogas, onde sobresae especialmente o tríscele.

Na escultura atopamos:

• Figuras antropomorfas de tipo zoomorfo (animais verracos).
• Cabezas soltas.
• Ornamentación arquitectónica con motivos xeométricos.

A ourivaria é abundante e variada, co uso de ouro, bronce e prata, acadando unha extraordinaria calidade técnica e un estilo propio manifestado en torques, diademas, fíbulas e arracadas.

A Conquista Romana e a Romanización de Gallaecia

A cultura castrexa transformouse profundamente coa chegada do pobo romano, que incluíu o territorio na súa órbita. Trátase dun proceso de transformación e asimilación entre dúas culturas que deu lugar á cultura galaico-romana.

Fases da Conquista

• Primeiros contactos: Guerras lusitanas (136 a. C.). Xuño Bruto vence no Douro pero non segue adiante.
• Campaña de César (60 a. C.): Penetración polas zonas ricas en metais do norte e noroeste, tomando A Coruña sen ocupar o resto do territorio.
• Guerras cántabras (29-19 a. C.): O emperador Augusto pon fin definitivamente á conquista do norte.

O Proceso de Romanización

Gallaecia era un territorio ocupado polos pobos do norte e noroeste inmersos na cultura castrexa. Os romanos estaban interesados na riqueza mineral, nas expedicións de saqueo galaicas e no seu posicionado estratéxico. Para iso, o exército romano estacionou as súas lexións en puntos clave como Baños de Molgas ou Lugo.

Entre as medidas adoptadas destacan:

• Introdución obrigada do latín e creación de vías de comunicación.
• División de Gallaecia en tres conventus: Lucensis, Bracarensis e Asturicensis.
• Imposición de taxas pagadas en especies e explotación das minas de estaño, prata e ouro.
• Establecemento de poboacións na chaira xunto ás explotacións mineras.

Os antigos castros desapareceron paulatinamente pola influencia romana, converténdose en explotacións agrarias e pesqueiras, introducindo novas técnicas de cultivo e útiles avanzados, ademais da construción de redes de calzadas e pontes.

O Reino Suevo e a Transición á Idade Media

No ano 409, os pobos suevos, vándalos e alanos penetran na Península Ibérica. Os visigodos arrincoran aos suevos en Gallaecia (411) e o emperador romano Honorio concédelles un foedus, establecéndoo no conventus bracarensis e convertendo a Braga na capital do reino suevo, pasando a ser aliados dos romanos.

Conflitos e Esplendor

Liderados polo seu rei Hemerico (420), o reino vivirá en tensión debido á presión dos visigodos e ás disputas relixiosas entre arrianos e católicos. Os visigodos sufrían as expedicións de rapiña dos suevos, e o rei Teodorico II derrotou aos suevos de Requiario no 456, sen lograr controlar o territorio pero someténdoo a un período de sumisión.

Entre o 570 e o 583 prodúcese a fase de apoxeo dos suevos baixo o goberno de Mirón, con campañas militares contra cántabros e navarros, ata que o rei visigodo Leovixildo pon fin ao reino e o incorpora. O problema relixioso foi combatido grazas a San Martiño, o que propiciou a conversión do rei Teodomiro no 559.

Legado Socioeconómico

Mantívose a tradición hispanorromana coas terras en mans de grandes propietarios. A gandería era a principal actividade económica e a Igrexa adquiriu un gran poder e forza económica coa creación de mosteiros.

Os suevos representan a primeira experiencia de Estado independente na península despois de Roma, o que favoreceu a transformación da sociedade galega. Nesta época fixéronse fundamentais:

• A definición dos límites xeográficos.
• As bases da organización local.
• As estruturas socioeconómicas indíxenas, dando o salto definitivo cara á Idade Media.