Ciclos Biogeoquímicos Esenciais: Fluxo de Carbono e Nitróxeno na Biosfera

O Ciclo do Carbono

Os produtores **fixan** o **CO₂ atmosférico** mediante a **fotosíntese** e o transforman en **materia orgánica**. Os consumidores e os descompoñedores incorporan este carbono a través da **cadea alimentaria**.

Fluxo e Retorno do Carbono

Cando morren os produtores e os consumidores, os **descompoñedores** actúan sobre a súa materia orgánica e a maior parte do carbono volve ao medio e queda de novo á disposición dos produtores que o poden tomar disolto. Cando os organismos realizan **respiración celular** liberan **CO₂** á atmosfera.

Carbono Almacenado e Liberación Antrópica

O carbono almacenado nos **combustibles fósiles** pode volver á atmosfera despois de millóns de anos pola queima dos combustibles fósiles, que desprende **CO₂** á atmosfera.

Procesos Xeolóxicos e Mariños

Algúns organismos mariños utilizan **CO₂** disolto na auga para formar cunchas e esqueletos de **carbonato de calcio** (**CaCO₃**), que co tempo se transforma en **rochas calcarias**. Estas rochas, por **meteorización**, poden devolver o carbono á atmosfera despois de millóns de anos. Nas **erupcións volcánicas** tamén se libera carbono á atmosfera en forma de **CO₂**.

O Ciclo do Nitróxeno

O **78 %** do volume da atmosfera é **nitróxeno gaseoso** (**N₂**), pero moi poucos seres vivos o poden utilizar directamente.

Fixación do Nitróxeno

Determinadas **bacterias** que viven libres no solo ou en **simbiose** nas raíces das **leguminosas** poden captar o nitróxeno atmosférico e transformalo en **nitratos** asimilables polas plantas. Existe tamén fixación por **tormentas eléctricas** e pola **industria**.

Asimilación e Transferencia

Mediante a **fotosíntese**, as plantas incorporan o nitróxeno disolto no solo e o utilizan para formar **compostos orgánicos**. A través da alimentación, o nitróxeno presente nos compostos orgánicos dos produtores pasa aos consumidores, que o utilizan para formar **proteínas** e **ácidos nucleicos**.

Retorno e Desnitrificación

Os restos orgánicos que xeran os seres vivos cando morren e os seus excrementos devolven o nitróxeno ao medio, e as **bacterias nitrificantes** transfórmano en **nitratos**. Así, o nitróxeno volve a estar á disposición dos produtores, e o ciclo péchase coas **bacterias desnitrificantes**, que utilizan no seu metabolismo os nitratos do solo e xeran **N₂** que volve de novo á atmosfera.