Apuntes, resúmenes, trabajos, exámenes y ejercicios de Física de Bachillerato

Begiko sistema optikoaren atalen arteko harremana ez da beti egokia izaten. Horren ondorioz, ikusmen-funtzionamendu akats batzuk sortzen dira:

Presbizia

Adinarekin agertzen den gaitz honetan, kristalinoaren egokitzapen-ahalmena murriztuta dago. Urruneko puntua ez da aldatzen, baina hurbileko puntua urrutiago kokatzen da. Beraz, presbizia duten pertsonek ondo ikusten dute urrutira, baina zailtasunak dituzte gertuko objektuak enfokatzeko.

Akats hau lente konbergenteen bidez zuzentzen da. Merkatuan hiru motatako lenteak aurki daitezke:

• Hurbileko bistarako lenteak: Txikiak dira eta urrutira begiratzeko haien gainetik begiratzen uzten dute.
• Lente bifokalak.
• Lente progresiboak: Distantzia fokal ezberdinak dituzte.

Miopia

Begi miopeak ondo enfokatzen ditu... Continuar leyendo "Ikusmen Akats Ohikoenak: Sintomak eta Zuzenketa" »

Grabitazio Unibertsalaren Legea eta Eremu Intentsitatea

Bi masek (m₁ eta m₂) elkar erakartzen dute F_g = G · (m₁ · m₂ / r²) balio duen erakarpen-indar baten bitartez. Hori indarraren modulua da. Norabidea bi masak lotzen dituen zuzenarena da, eta noranzkoa erakarpenezkoa.

Bektorialki adierazita, m₁-k m₂-ri egindako indarra hau da: F₁₂ = -G · (m₁ · m₂ / r²) · u_r. Minus ikurrak kontrako noranzkoa adierazten du, u_r bi masak lotzen dituen zuzenaren norabideko unitate-bektorea baita, m₁-tik abiatua.

Grabitate-indarra urrutiko indarra da; bi masen artean kontakturik egon gabe agertzen da. Newtonen 3. legearen arabera, m₁-k m₂-ri eragiten dion indarraren akzio-erreakzioa m₂-k m₁-ri eragiten dion indarra da.

G konstantearen... Continuar leyendo "Grabitazio Unibertsala eta Indar Eremuak" »

Faradayren eta Lenzen legea: Indukzio elektromagnetikoa

Faraday izan zen magnetismoaren bitartez korronte elektrikoa sortzen lehena. Horretarako, Faradayren bi esperimentu ospetsuak burutu zituen:

Faradayren lehen esperimentua: Imanaren higidura

• Imana harilera hurbiltzean, korronte induzitua agertzen da.
• Imana urruntzean, korronte induzituaren noranzkoa alderantzikatu egiten da.
• Harila eta imana geldirik egonda, ez dago korronte induziturik.

Beraz, korronte induzituaren intentsitatea abiaduraren, eremu magnetikoaren intentsitatearen eta espira-kopuruaren menpe dago.

Faradayren bigarren esperimentua: Zirkuitu baten etena

• Etengailua konektatzean, korronte elektrikoa induzitzen da. Bi hariletako korronteek elkarren aurkako noranzkoa dute.
• Etengailua deskonektatzean,

Teleskopioa

Bi lente konbergentez osatua dago:

• Objektiboa: Distantzia fokal handia du. Objektua infinituan dago. Irudi erreala, txikiagoa eta ia irudi fokuan sortzen du.
• Okularra: Distantzia fokal txikia du. Lupa bezala erabiltzen da. Objektua aurreko objektuaren irudi erreala da. Irudi birtuala, hasierako objektua baino txikiagoa baina horren irudia baino handiagoa eta infinituan kokatuta badago (begiak ez du egokitzapenik behar).

Mikroskopioa

Bi lente konbergentez osatua dago:

• Objektiboa: Foku-distantzia txikia du. Objektua fokuaren hurbil eta ezkerraldera kokatzen da. Irudi erreala, handiagoa eta alderantzizkoa sortzen du.
• Okularra: Distantzia fokal handia du. Lupa bezala erabiltzen da. Objektua aurreko objektuaren irudi erreala da. Irudi birtuala,

Uhinen Islapena eta Errefrakzioa

Ingurune batean hedatzen ari den uhina beste ingurune baten gainazalera iristen denean bi fenomeno gertatzen dira:

1. Islapena: Fenomeno honetan, uhina bi inguruneren arteko banaketa-gainazalera iristean, lehenengo ingurunera itzultzen da, uhin-higiduraren energiaren parte bat eramanez eta hedapen-norabidea aldatuz.
2. Errefrakzioa: Fenomeno honetan, uhina bi inguruneren arteko banaketa-azalerara iristean, bigarren ingurunean sartu eta bertan hedatzen da, uhin-higiduraren energiaren parte bat eramanez eta hedapen-norabidea aldatuz.

Argiaren Abiadura eta Errefrakzio Indizea

Argiaren kasuan, abiadura handiagoa da hutsean ingurune materialetan baino. Maiztasuna berdina da hutsean eta ingurune materialetan, baina uhin-luzera... Continuar leyendo "Uhinen Islapena, Errefrakzioa eta Uhin Geldikorrak" »

Fórmulas Fundamentales de Física

Movimiento Vibratorio Armónico Simple (M.A.S.)

El Movimiento Armónico Simple (M.A.S.) es un movimiento periódico, oscilatorio y vibratorio en ausencia de fricción, producido por una fuerza de restitución que es directamente proporcional al desplazamiento y actúa en dirección opuesta a este.

• Ecuación de posición: x(t) = A sen(ωt + φ)
• Amplitud máxima: A = Xmáx
• Frecuencia angular: ω = 2π/T = 2πν
• Frecuencia: ν = 1/T
• Velocidad transversal: v = dx/dt = Aω cos(ωt + φ)
• Velocidad máxima: Vmáx = Aω
• Velocidad en función de la posición: v = ±ω√(A² - x²)
• Aceleración: a = - ω²x
• Fuerza de restitución (Ley de Hooke): F = -kx
• Frecuencia angular para un muelle: ω = √(k/m) (donde k es la constante

Electrostática

Es la parte de la física que estudia las propiedades y las acciones de las cargas eléctricas en reposo.

Estructura de la materia

La materia está compuesta por átomos, los cuales a su vez están constituidos por tres partículas fundamentales:

• Electrón: Posee carga eléctrica negativa y es la partícula de menor masa dentro del átomo.
• Protón: Son de masa bastante grande comparada con los electrones, y está dotado de carga eléctrica positiva.
• Neutrón: Se ubican en el núcleo del átomo y no presentan carga eléctrica; su masa es aproximadamente igual a la del protón.

Conductores

Son aquellos materiales en los cuales las cargas eléctricas (electrones libres) se desplazan con bastante facilidad.

Aisladores

Son materiales cuyos... Continuar leyendo "Fundamentos de la Electrostática y el Comportamiento de las Cargas Eléctricas" »

Fisio Nuklearra: Oinarriak eta Kate Erreakzioa

Nukleo atomiko batzuk zatitzean energia handia askatzen da. Prozesua pizteko aktibazio energia behar da. Hori lortzeko, nukleo ezegonkorra neutroi geldo batez bonbardatzen da.

Hemen neutroiak askatzen dira, eta hauek beste atomo batzuk desintegrarazten dituzte, kate erreakzioa sortuz. Kate erreakzioa kontrolatzen ez bada, leherketa gertatzen da.

Indar nuklear bortitzak aldarapen elektrostatikoa gainditzen du, protoiak eta neutroiak loturik mantenduz. Nukleo atomiko bat apurtzeko, lotura energia gainditu behar da. Lotura energia (E=mc²).

Fusio Nuklearra: Eguzkiaren Energia

Fusioa Eguzkian gertatzen da. Bi nukleo txiki elkartzean (masaren zati bat energia bihurtzen da).

Aktibazio energia behar da, aldarapen... Continuar leyendo "Fisio Nuklearra, Fusioa eta Indukzio Elektromagnetikoa" »