Błędy wychowawcze: rodzaje, przykłady i skutki dla rozwoju dziecka

Błędy wychowawcze

Błąd wychowawczy to zdarzenie, które zachodzi w określonej sytuacji wychowawczej i ma niekorzystny wpływ na doraźne funkcjonowanie dziecka oraz na jego rozwój.

Błędy zimne

Rygoryzm

Pedanteria, bezwzględne egzekwowanie poleceń, stawianie wymagań dokładnie sprecyzowanych, nie dających miejsca na swobodę.

Agresja

Atak fizyczny, słowny, poniżający lub zagrażający dziecku. Wyraża się to w ciągłym strofowaniu, mówieniu dziecku, że jest gorsze od innych dzieci. Dziecko jest karane za wszelkie zachowania.

Hamowanie aktywności

Zakazywanie, przerywanie aktywności własnej dziecka bez racjonalnych przyczyn, zmienianie jego aktywności. Rodzice nie pozwalają dziecku rozwijać jego pomysłów, nie uwzględniają jego zdolności i skłonności.

Obojętność

Okazywanie braku zainteresowania aktywnością dziecka, zauważalny dystans do spraw dziecka oraz jego samego. Rodzic twierdzi, że dziecko mu przeszkadza, zabiera czas.

Błędy ciepłe

Eksponowanie siebie

Uwaga dziecka koncentruje się na odczuciach i potrzebach rodzica. Rodzic za wszelką cenę chce się wyróżnić i ciągle imponować dziecku.

Idealizacja dziecka

Nieustanne zajmowanie się dzieckiem i jego sprawami, zabezpieczanie go przed możliwym niebezpieczeństwem.

Zastępowanie

Zastępowanie dziecka w działaniu, przejmowanie jego aktywności i działań bez oczekiwania na wyniki jego pracy. Rodzic stara się usuwać z jego drogi przeszkody i rozwiązywać trudności.

Uleganie

Rezygnacja z stawianych wobec dziecka wymagań, spełnianie jego zachcianek.

Niekonsekwencja

Przemienność błędnych zachowań, które zaliczane są do różnych kategorii błędów. Te same zachowania dziecka są różnie traktowane przez rodzica.

Pseudowychowanie

Pseudowychowanie to działania pozorne lub sprzeczne z ideą wychowania, naruszające podmiotowość wychowanka. Jest to działanie pozorne, wynaturzone lub zakłamane.

• Wyróżnia się – niedostosowane do potrzeb wychowanka
• Fikcyjne – pozbawione realnego wpływu
• Wyobcowane – bez autentycznej relacji
• Zawłaszczające – oparte na przymusie i dominacji

Główne aspekty pseudowychowania

• Pozorność i kłamstwo – działania niszczące podmiotowość dziecka
• Wynaturzenie – blokują potencjał dziecka
• Przymus i manipulacja – zamiast dialogu stosowane są techniki przymusu
• Błędy rodzicielskie – niekompetencje rodziców