Goi Lautadaren Kanpoko Mendikateak: Ezaugarri Geologikoak

Aro tertziarioko alpetar orogenesian sortu ziren, mendigune zaharren artean fosa ozeaniko betiko eta piriniarren jalkitako sedimentu sekundarioak tolestean.

A-pirineoak egitura konplexua dute.

·ardatza akitaniako hertziniar mendigune zaharrari dagokio. Alpetar orogenesian gaztetu zen. Material paleoezoikoek osatzen dute, eta erliebe malkartsua du. Mendikateko altuerarik handienak bertan daude ANETO

·Pirinioaurreak alde axialarren egoaldean daude. Aro tertziarioko alpetar orogenesian sortu zirenfosa pirinearrean jalkitako material sekundarioak tolestean. Kareharriak osatzen dute, eta alde axialeko erliebea baino leunago eta baxuagoa dute. Bi lerrokatzen egituratzen dira. Barruko eta kanpoko mendilerroak.

·erdiko sakonunea margak osatutako sakonune luze eta estua da. Pirinioaurreko barruko eta kanpoko mendilerroak bereizten ditu.

B-euskal mendiak pirinioaurrearen luzapena dira. Kareharrizkoak dira, forma leunak dituzte eta altuera ertainekoak Pirinio axiala ekialdeko muturrean solilik ateratzen dira AIAKO HARRIA

C-kataluniako kostaldeko mendikatea pirinioen ekialdeko aldearen aldaketa da. Biak failen bidez daude bananduta horien eraginez inguru sumendisymenditsua sortu da. Mendikatearen iparraldeko erdia material paleozoikoak osatzen dute. Alpetar orogenesian altxatu zirenak. Hegoaldeko edia kareharrizko lur sekundarioaek osatzen dute.

D-mendikate betikoak konplexutasun geologiko handia dute.

·mendikate penibetikoak kosta inguratzen du. Aro tertziarioan sortu zen, mendigune betiko-rifeko zaharra gaztetzearen eraginez. Materialak paleozoikoak dira eta erliebe horretan iberiar penintsulako tontorrik garaienak daude, SIERRA NEVADA: MULHACEN VELETA.

·mendikate subbetikoa barrualdean dago. Aro tertziarioan sortu zen, itsasoak fosa betikoean jalkitako material sekundarioak tolestean, afrikar eta iberiar plakak hurbiltzearen ondorioz. Material horiek txandaka gogorrak eta bigunak tolestean lerradura-mantuak eta zamaldurak sortu ziren. Mendilerrorik aipagarrienak GRAZALEMA UBRIQUE CAZORLA

·sakonune intrabetikoa mendikate penibetikoetan etabetikoaren artean sakonune txikitan dago zatituta RONDA eta horren eraginez badlands izenekoen erlienea sortu zen, klima oso lehorra delako.