Nortasunaren Teoria Psikologikoak: Ikuspegi Nagusiak

1. Humanismoa: Pertsona Osasuntsuen Azterketa

Humanisten printzipioak ez dira kasu klinikoen azterketan oinarritzen, pertsona osasuntsuen ezaugarriak aztertzean baizik. Maslow-ren ustez, autorrealizazio osoa lortu duten pertsonek ezaugarri komunak dituzte: espontaneoak eta autonomoak dira, eta euren buruarekin konfiantza zehatza eta sakona dute.

Rogers-en arabera, edozein pertsonak du garapen psikiko osoa lortzeko berezko ahalmena. Gizakia berez zintzoa da eta bere sentimenduen arabera jokatu ohi du, besteek oztoporik jartzen ez dioten bitartean. Besteak dira, euren jokabideekin, gure errealitatea distortsionatzen dutenak, erreprimitzen gaituztenak edo arazo emozionalak sufritzera bultzatzen gaituztenak.

Hala ere, Hobbes bezalako pentsalariek esaten zuten: "Gizakia otsoa da gizakiarentzat". Aldiz, Rousseau-k zioen: "Gizakia ona da berez". Rogers-en autokontzeptuan, bi faktore bereizten dira: norberak hautemandakoa eta besteek proiektatutakoa.

2. Konduktismoa (Behaviourismoa)

Konduktistentzat, nortasuna izaera neutrokoa da eta ikasitakoaren ondorioa da. Watson psikologoaren hitzetan, jaioberria "orrialde zuri baten modukoa" da; emozio gehienak ikasitakoak dira.

Skinner-en ustez, besteen ispilu gara. Nortasuna, aspektu inkontziente, moral edo emozionalean, ez da existitzen; nortasuna "gezurretako produktua" da, eta besteen jokabideak berezko ezaugarrien araberakoak direla uste dugu. Jokabidea egoera bakoitzean agertzen diren gertakizun zehatz batzuen ondorioa da. Gizakien jokabidea aurretik ikasitakoaren eta une bakoitzeko egoeraren araberakoa da.

Bandura-ren hitzetan, berezko eta ikasitako ezaugarriak dira, giroarekin bat eginda, jokabidean eragina dutenak.

3. Ikuspegi Kognitiboa: Errealitatearen Antolaketa

Kellyk kategoria kognitiboetan oinarritutako nortasun-eredua planteatu zuen. Gizakiaren oinarrizko eginkizuna errealitatea antolatzea da; bakoitzak bere bizitzari zentzua emateko, errealitateak aurkezten diguna aukeratu, albo batera utzi, epaitu eta baloratu egiten du.

Konstruktoa edo eraikuntza gertakizunei kategoriak ezartzeko eta jokabidea eratzeko gizakiak erabili ohi duen eredu pertsonala da. Gizabanakoaren pertsonalitatea ezagutzea, bere konstruktoen sistema ezagutzea da.