Obowiązkowe badania lekarskie i szkolenia BHP w miejscu pracy

Profilaktyczne badania lekarskie

Badania profilaktyczne prowadzone są na koszt pracodawcy, odbywają się w godzinach pracy i są realizowane na podstawie skierowania wystawionego przez pracodawcę.

Zgodnie z Kodeksem pracy (art. 229 §4), pracodawca nie może dopuścić pracownika do pracy bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku.

Rodzaje badań profilaktycznych

• Badania wstępne: obejmują osoby przyjmowane do pracy, pracowników młodocianych kierowanych na praktyki zawodowe i zajęcia praktyczne oraz pracowników przenoszonych na inne stanowisko pracy.
• Badania okresowe: wykonywane w trakcie zatrudnienia, w terminach wyznaczonych przez lekarza. Częstotliwość tych badań jest uzależniona od rodzaju wykonywanej pracy.
• Badania kontrolne: podlega im każdy pracownik, którego niezdolność do pracy z powodu choroby trwała ponad 30 dni. Celem tych badań jest ustalenie zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku.
• Badania końcowe: przeprowadzane są na wniosek pracownika po rozwiązaniu lub wygaśnięciu stosunku pracy.

Zasady przeprowadzania badań

• Badania mogą być wykonywane jedynie przez lekarzy wpisanych do rejestru lekarzy przeprowadzających badania profilaktyczne, prowadzonego przez wojewódzki ośrodek medycyny pracy.
• Lekarz po przeprowadzeniu badania wydaje zaświadczenie o przydatności lub jej braku do pracy na danym stanowisku.
• W zaświadczeniu zawarta jest informacja o terminie kolejnego badania, który nie może przypadać później niż 5 lat od dnia ostatniego badania.

Szkolenia BHP pracowników

Na pracodawcy ciąży obowiązek szkolenia pracowników w zakresie Bezpieczeństwa i Higieny Pracy (BHP). Szkolenia te dzielą się na dwie główne kategorie:

• Szkolenia wstępne (instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy)
• Szkolenia okresowe

Charakterystyka szkoleń wstępnych

• Instruktaż ogólny: odbywają go wszyscy nowo zatrudnieni pracownicy. Ma na celu zapoznanie uczestników z podstawowymi przepisami BHP oraz zasadami udzielania pierwszej pomocy w razie wypadku.
• Instruktaż stanowiskowy: dotyczy pracowników zatrudnionych na konkretnym stanowisku pracy (m.in. na stanowiskach robotniczych).

Szkolenia okresowe i ich cele

Szkolenie okresowe ma na celu aktualizację i ugruntowanie wiedzy oraz umiejętności w dziedzinie BHP, a także zaznajomienie uczestników z nowymi rozwiązaniami techniczno-organizacyjnymi.

• Szkolenia wstępne i okresowe odbywają się w czasie pracy i na koszt pracodawcy.
• Za czas szkolenia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Częstotliwość szkoleń okresowych

Szkolenia okresowe przeprowadza się z następującą częstotliwością:

• Pracownicy na stanowiskach robotniczych: nie rzadziej niż raz na 3 lata.
• Pracownicy na stanowiskach robotniczych o szczególnym zagrożeniu: (np. roboty budowlane, prace w szybach, prace remontowo-montażowe bez wstrzymania ruchu zakładu) – nie rzadziej niż raz w roku.
• Pracodawcy, osoby kierujące pracownikami i pozostali pracownicy: nie rzadziej niż raz na 5 lat.
• Pracownicy administracyjno-biurowi: nie rzadziej niż raz na 6 lat.

Formy prowadzenia szkoleń

• Szkolenia wstępne: realizowane w formie instruktażu.
• Szkolenia okresowe na stanowiskach robotniczych: realizowane w formie instruktażu.
• Szkolenia okresowe na stanowiskach nierobotniczych: realizowane jako kurs, seminarium lub samokształcenie kierowane.