Simone de Beauvoir: Feminismo Modernoaren Oinarriak

Simone de Beauvoir eta Feminismo Garaikidea

Feminismo garaikidea pentsamendu feministaren bilakaera historikoaren emaitza da, eta bereziki XX. mendearen erdialdetik aurrera garatzen da, emakumeen zapalkuntza ulertzeko ikuspegi sakonago eta kritikoagoak proposatuz. Testuinguru horretan, funtsezko figura da Simone de Beauvoir, zeinak feminismo modernoaren oinarriak ezarri zituen bere obra nagusian: Bigarren Sexua (1949).

Existentzialismoa eta Genero Eraikuntza

Beauvoirren pentsamendua existentzialismoaren barruan kokatzen da, eta hortik abiatuta aztertzen du emakumearen egoera. Existentzialismoaren arabera, ez dago gizakiaren esentzia finkorik, eta horregatik defendatzen du bere tesi ospetsua: “Ez da emakume jaiotzen, emakume egin egiten da”. Ideia honek adierazten du emakume izatea ez dela naturala edo biologikoki determinatua, baizik eta gizarteak eta kulturak eraikitako identitatea dela. Hau da, genero-rolen bidez, emakumeak txikitatik hezten dira paper jakin batzuk betetzeko.

"Bestea" eta Subjektuaren Dialektika

Beauvoirrek azaltzen du historian zehar gizakia (gizona) subjektu absolutu eta unibertsal gisa ulertu dela, eta emakumea, berriz, “Bestea” bihurtu dela: izaki erlatiboa, osagarria eta menpekoa. Harreman hori nagusiaren eta esklaboaren dialektikaren bidez ulertzen du: gizonek boterea eta definizioa monopolizatu dituzte, eta emakumeek ez dute beren burua subjektu autonomo gisa eraikitzeko aukerarik izan. Ondorioz, emakumearen askatasuna mugatua izan da, eta bere identitatea kanpotik inposatua.

Sozializazioa, Amatasuna eta Familia

Egoera hori bereziki nabaria da sozializazio-prozesuan. Beauvoirren arabera, neskatoak txikitatik hezten dira menpekotasunerako: emazte eta ama izatea aurkezten zaie beren betebehar nagusi gisa. Ezkontzak eta familia-egiturak, askotan, emakumea esparru pribatura mugatzen dute, etxeko lanetara eta zaintzara lotuz, eta horrek bere autonomia pertsonala eta soziala murrizten du. Horregatik, Beauvoirrek kritikatu egiten du amatasuna betebehar natural gisa ulertzea, eta defendatzen du emakumeek libreki erabaki behar dutela ama izan ala ez. Ildo horretan, abortuaren eta antisorgailuen alde agertzen da, emakumeen askatasuna bermatzeko tresna gisa.

Emantzipaziorako eta Benetako Askapenerako Gakoak

Hala ere, Beauvoirrek ohartarazten du eskubide legalak lortzea ez dela nahikoa emakumeen benetako askapena bermatzeko. Emantzipazioa lortzeko, beharrezkoa da emakumeek beren burua subjektu gisa baieztatzea, beren bizi-proiektu propioak garatuz. Horretarako, funtsezkoak dira honako hauek:

• Autonomia ekonomikoa: Emakumeak bere baliabideak izatea.
• Hezkuntza berdinzalea: Genero-aurreiritzirik gabeko heziketa.
• Gizonekiko harremanetan aldaketa sakona: Botere-egiturak gainditzea.

Helburua da berdintasunezko harremanak eraikitzea, non emakumeak ez diren “Bestea”, baizik eta subjektu libre eta autonomoak.