XIX. eta XX. mendeko gertaera eta kontzeptu historikoak

XIX. mendeko kontzeptu politiko eta sozialak

• Frantsestuak: Frantziarren aldeko espainiarrak Napoleonen garaian.
• Fernandinoak: Fernando VII.aren aldeko absolutistak.
• Gerrillak: Talde txikitan borrokatzen zuten borrokalari armatuak.
• Pronunciamendua: Militarrek egindako altxamendu politikoa.
• Aliantza Santua: Monarkia absolutuen arteko aliantza europarra.
• Desamortizazioa: Elizaren eta udalaren lurrak saltzea.
• Erreordetze: Lurraldearen edo estatuaren antolaketa berria.
• Kontonalismoa: Kantoi subirano eta federatuak sortzea helburu zuen mugimendu politikoa.
• Maiorazkoa: Ondasun higiezinak familiaren esku mantentzeko sistema.

Definizioen sakontzea

• Frantsestuak: Napoleonen garaian Frantziaren eta bere ideien alde zeuden espainiarrak.
• Fernandinoak: Fernando VII.aren aldekoak, monarkia absolutua defendatzen zutenak.
• Gerrillak: Talde txikietan antolatuta borrokatzen zuten borrokalari armatuak.
• Pronunciamendua: Armadak gobernua aldatzeko egiten zuen altxamendu politikoa.
• Aliantza Santua: Europako monarkia absolutuek iraultzak geldiarazteko sortutako aliantza.
• Desamortizazioa: Elizaren eta udalerrien lurrak estatuak kendu eta saldu zituenean.
• Erreordetze: Estatuaren edo lurraldearen antolaketa politiko berria ezartzea.
• Kontonalismoa: Kantoi subirano eta federatuak sortzea helburu zuen mugimendu politikoa.
• Maiorazkoa: Herritarrek estatuari edo administrazioari ordaindu beharreko zerga edo dirua.

XX. mendeko gertaerak eta Lehen Mundu Gerra

• Bismarck: Alemania bateratu zuen politikari eta kantziler alemaniarra.
• Aliantza Hirukoitza: Alemania, Austria-Hungaria eta Italiaren arteko aliantza militarra.
• Entente Hirukoitza: Frantzia, Erresuma Batua eta Errusiaren arteko aliantza militarra.
• Otomandar Inperioa: Europa, Asia eta Afrikako lurraldeak izan zituen inperio handia.
• Frantzisko Fernando artxidukea: Austria-Hungariako oinordekoa, 1914an Sarajevon hil zutena.
• Schlieffen plana: Alemaniak Lehen Mundu Gerran Frantzia azkar garaitzeko plana.
• Errusiako Iraultza: 1917an Errusian gertatutako iraultza politiko eta soziala.
• Lubakiak: Gerran soldaduek babesteko erabiltzen zituzten zanga sakonak.
• Espioitza eta kontraespioitza: Informazioa lortzeko eta etsaiaren espioiak geldiarazteko jarduerak.
• Arma kimikoak: Gas edo substantzia toxikoekin egindako arma hilgarriak.