Ontologia, Antropologia eta Jainkoaren existentziaren frogak

Ontologia eta antropologia

San Agustinek bi eratako izakiak bereizten ditu: alde batetik, Izaki Absolutua, eta bestetik, sortutako izaki kontingenteak.

Izaki Absolutua eta kontingenteak

Izaki Absolutua Jainkoa da: betierekoa, perfektua, guztiz ona eta justua. Fedearen bidez ezagutzen dugu. Izaki kontingenteak, aldiz, munduko izaki guztiak dira; ezerezetik (ex nihilo) sortuak dira, finkotasunik ez dutelako.

Ideia eredugarriak

Agustindar frogapena ideia eredugarrietan datza. Gizakiak egia mugagabeak hautematen ditu, adimenaren gainetik daudenak. Jainkoak ideia horiek ariman jarri ditu, eta adimenak ezin ditu aldatu.

Antropologia eta bekatua

Gizakia arima hilezkorrak eta gorputz hilkorrak osatutako izaki konposatua da. Arimak gorputza gobernatzen du. Jatorrizko bekatuaren ondorioz, gizakia gorputzaren bultzaden mende dago, askatasuna gaizki erabiliz.

Lurreko hiria eta Jainkoaren hiria

San Agustinek historia lineala defendatu zuen, historia ziklikoaren aurka. Historia Jainkoaren planaren barruan ulertzen du.

Bi hiriak

Gizakia bi taldetan banatzen da: Jainkoa mespretxatzen dutenak eta maitatzen dutenak. Horrela sortzen dira zeruko hiria eta hiri lurtarra. Politika eta erlijioa hertsiki lotuta daude bere ikuspegian.

Santo Tomas Akinokoaren bost bideak

Jainkoaren existentzia arrazoiaren bidez frogatu daitekeela defendatu zuen Akinokoak. Horretarako, bost bide formulatu zituen:

• Higidura: Motore mugiezin bat behar da.
• Kausa efizientea: Lehen kausa bat existitu behar da.
• Kontingentzia: Izaki beharrezko bat behar da.
• Perfekzio mailak: Perfekzio osoa duen izakia behar da.
• Ordena: Munduaren diseinuak xede bat adierazten du.

Descartesen sistema metafisikoa

Descartesek hiru dedukzio-une erabiltzen ditu bere sistema eraikitzeko:

1. Cogitotik Res Cogitansera: Pentsamenduaren ziurtasuna.
2. Res Cogitansetik Res Infinitara: Jainkoaren perfekzioa.
3. Res Infinitatik Res Extensara: Munduaren existentziaren bermea.

Testu iruzkina: De Beata Vita

San Agustinen arabera, zoriontasuna ez dago ondasun materialetan, aldakorrak direlako. Benetako zoriona Jainkoarekin bat egitean datza.

Kontzeptu nagusiak

• Zoriontasuna: Jainkoa ezagutuz eta maitatuz lortzen da.
• Ondasun iraunkorrak: Espirituaren ondasunak (jakituria, zuzentasuna).
• Jainkoa: Egiarekin berdintzen den izaki absolutua.