Prosa galega: Irmandades da Fala, Grupo Nós e os grandes narradores

Literatura galega: a prosa

Con la aparición das Irmandades da Fala, a cultura galega espállase. Durante o tempo das irmandades hai tres promocións:

• Os epígonos do Rexurdimento.
• Os membros do grupo Nós.
• A achega dos novos relacionados coas vangardas.

O labor das irmandades foi decisivo para a prosa galega.

O Grupo Nós

A revista Nós resultou decisiva para a consolidación da prosa e da novela curta. Ao entusiasmo nacionalista xurdido nas Irmandades sumáronse grupos de intelectuais. O impulsor das Irmandades da Fala foi Vicente Risco, quen dirixiu a revista Nós, con varios colaboradores.

Dentro do grupo Nós distínguese o cenáculo ourensán, formado por Vicente Risco, Otero Pedrayo e Xosé López-Cuevillas. Os tres teñen unha obra característica do grupo Nós: Arredor de si, de Otero Pedrayo.

Tamén estivo en contacto con Castelao, aínda que acabou afastándose.

Características da ideoloxía

• Importancia da relixión.
• Defensa da tradición e da sociedade tradicional.
• Pretensión de europeizar a cultura galega.

Vicente Risco

Vicente Risco (Ourense, 1884). En 1917 incorpórase ás Irmandades da Fala. A partir de 1945 trasládase a Madrid para facer carreira literaria. Morre en Ourense en 1963.

Na súa obra distínguense:

• Narrativa curta: Do que lle aconteceu ao doutor Alveiros.
• Narrativa longa: O porco de pé.
• Ensaio: Nós, os inadaptados.

As diferentes etapas da súa traxectoria son:

1. Prerrexionalista.
2. Galeguista.
3. Crise ideolóxica.
4. Distanciamento do galeguismo.

Castelao

Castelao (Rianxo, 1886). Cando entra a formar parte das Irmandades da Fala inicia a etapa de nacionalismo culturalista. O seu activismo político é determinante na organización do Partido Galeguista.

A súa obra divídese en:

• Obra plástica: Cousas da vida.
• Narrativa longa: Ollos de vidro.
• Ensaio: Sempre en Galiza.
• Teatro: Os vellos non deben namorarse.

Otero Pedrayo

Ramón Otero Pedrayo (Ourense, 1888 – 1976). A súa obra narrativa divídese en:

• Novela autobiográfica: Arredor de si.
• Realismo e fantasía rural: Pantelas, Home libre.
• Ciclo da decadencia da hidalguía: Os camiños da vida.
• Novela histórica e culturalista: A romaría de Xelmírez.

Na súa obra ensaística diferéncianse tres apartados:

1. Síntese panorámicas (Síntese xeográfica de Galicia).
2. Libros de viaxes (Peregrinaxes).
3. Semblanzas de amigos (O libro dos amigos).

Ramón Otero Pedrayo e Ramón Vidal Ouroz

Ramón Vidal Ouroz (Rianxo, 1899 – 1981). A súa obra é escasa:

1. Contos: Dos arquivos do trasno.
2. Teatro: A fiestra baldeira.
3. Ensaio: Entre a terra e o ceo.