Erdialdeko euskalkia

’ERDIALDEKOEUSKERAREN SARRERA :Euskalkiaren eremua:Erdialdeko euskalkia,gipuzkera izenaz ere ezaguna,Gipuzkoako zati handi batean eta harekin muga egiten duten Nafarroako zenbait eskualdetan hitz egiten da.Beraz,batetik ez da Gipuzkoa osora zabaltzen,gauza jakina baita Deba arro gehienean mendebaldeko euskalkia hitz egiten dela, eta bestetik,Nafarroako eskualde batzuetara ere zabaltzen hari da.ERDIALDEKOA ETA EUSKARA BATUA:Euskaltzaindia euskera batuaren oinarrizko egitasmoa zehazteko erdialdeko euskaran oinarritu zen.Izan ere, Gipuzkoa euskal herriko erdigunean dagoenez, kontsideratu zen hango hizkera zela euskaldun gehienek errazen ulertzen zutena.Azpieuskalkiak:3 azpieuskalki ditu erdialdeko euskalkiak:sartaldekoa,erdigunekoa eta sortaldekoa.Sartaldekoan 2 hizkera:urolaldekoa,goierrikoa.Erdigunekoan 3:beterrikoa,iparraldean eta tolosaldekoa.Sortaldekoak 2 hizkera:iparraldean oiartzun,hondarribia,irun eta aranokoa eta hegoalden larraun,basaburua eta imotz ibarretakoa.Literatura:lehen lekukoak.   Erdialdeko euskalkiak xvii.Mendean lortu zuen euskalki literario izatea eta eragile nagusia Manuel Larramendi idalzea izanzan.Euskara giputza erabili duten idazle ospetsuak:Kardaberaz eta iturriaga.Beterriko hizkera izan dela guipuzkoar idazle askok literatura egiteko erabili dutena,nahiz eta batzuk beterritarrak ez izan.Horren adibide dira iztueta eta lardizabal zaldibiarrak.Joan Antonio Mogel bizkaitarrak ere Beterriko euskara oso gustoko zuen eta erabili inzun zenbait obratan.Txomin Agirre ondarroarrak,Garoa eleberria idazteko Beterriko euskara eabili zuen ere.