ADNaren funtzioa eta kromosomen egitura
Enviado por Comunidad Wikiteka y clasificado en Biología
Escrito el en
euskera con un tamaño de 2,65 KB
Nukleoa: ADNari loa tutako proteina metaketa bat da, eta bertan sortzen da ARNak.
Adn: Informazio genetikoa biltzen duen molekula da.
Zatiketa zelularrarik gertatzen ez denean, ADNak zuntz laxo luzeen forma izaten du; hori kromatina deritzo. Zatiketa zelularra gauzatuatzen denan lehenbizi bikoiztu egiten da ADNa eta gero kromosomak eratu arte kondentsatu egiten da.
Nukleo bilkina: babesten eta bereizten du nujleoaren edukia.
MIntz bikoitz batek osatzen du, eta gune jakin butzuetan nukleoaren poroak deritzen kanal batzuk ditu.
Kromosomak: ADNzatiketa zelularra hasi baino lehen bikoizten dela.
Bikoiztearen ondorioz sortutako kopietako vbakoitza da. Zatiketa zelularra hasten denean bi kromatido berdin ditu kromosoma batek. kromatida ahizpak zentromeroa_ Bi kromatida ahizpen elkargunea
Telomeroa: kromosoma baten besoetako bakpoitza da.
Dotazio kromosomikoa: Zelula baten dotazio kromosomikoa haren nukleoak guztira duen kromosoma kopurua da. Espezie jakin bateko organismo zelulaniztunen zelula guztiek dotazio kromosomikoa bera dute
Diploidea mota honeko zeluletan kromosoma homologo bikote edo paretak dira kromosomak. Bi kromosoma homologok egitura tamaina bera dute eta ADNak banakoen ezaugarria berberetako informazioa du. homologo kromosoma bakoitzak sorrarazitako guraso batean du jatoriia
Haploidea: zelula hauetan mota bakoitzeko kromosoma bat baizik ez dago kromosoma bikoterik
Giza kariotipoa kariotipo deritzo zelula baten kromosoma guzien adierazpen grafikoari. Zelula diplidea denean kromosomak ordenatuta, zenbakituta eta homologoarekin kidetuta adieraztem dira. Giza gorputza espermatozoideak eta obuluak kenduta denak diplideak dira.
Ziklo zelularra Izaki bizidunen bereko bizi funtzioak egiten dituzten zelulak nutrizio erlazioa eta ugalketa. Ziklo zelular deritzo zelula sortzen denetik ugaltzen den arte gertatzen diren fenomeno multzoari gutxienez ordu gutxi batzue eta askoz urtebete baino gehiagpo
infase zelularra ziklo zelularraren 90% da handitu egiten da zelula G1 ETAPA handitzen da zelula proteinak sortu eta mitokondrioak zein organuluak bikoizten dira. zelulak behar beste nutrienterik ez badun etapa honetan eten da. S ETAPA adnearen bikoizketa zentrioloak ere G2 ETA PA ZElulak atp ak pilatzen du energia kromosomak ikusgai adna behar bezala bikoizten ez bada zikloa eten egiten da.
Zatiketa zelularra: Zelula amak bi zelulakume sortzeko prosezuari deritzo , zelulakume horiek zelula ama bezalaskoak dira
Ugalketa sexuala bi zelula espezializatua. Bi ugaalzelulek bat egin behar dute bestea sortzeko ernalketa., sortzen da zigotoa gurasoen antxa baina ez berbera